Skip to content

The best of the possible worlds

December 5, 2010
tags:

Chào các bạn,

Hôm nay chúng ta cùng nghe bài hát “the best of the possible worlds” trong nhạc kịch nổi tiếng Candide của Leonard Bernstein, xuất bản vào năm 1956.

Đây đúng hơn là một nhạc kịch châm biểm, Bernstein viết dựa trên vở kịch vui Candide do Voltaire viết vào năm 1759 để chỉ chích quan điểm duy lý “lạc quan thái quá” của triết gia người Đức Gottfried Leibniz khi ông nói rắng “thế giới này là là thế giới tốt nhất của những thế giới có thể có”.

Vở kịch bắt đầu với chàng thanh niên trẻ Candide sinh ra ở “thiên đường Eden” và được dạy bởi thuyết “lạc quan quá” bởi thầy Pengloss, đại diện cho Leibniz. Nhưng, chào mừng sự trở lại với thế giới thực tại, Candide gặp liên tiếp những khó khăn, đau đớn trên đời: đánh đập, xét xử không công bằng, một trận động đất khủng khiếp… Nhưng không gì có thể thay đổi cách nhìn của thầy Pangloss “thế giới này là thế giới tốt nhất của những thế giới có thể có” 🙂

Có vẻ châm chích “sự lạc quan quá” của Leibniz nhỉ? Và cũng như những người tư duy tích cực chúng ta, chắc cũng nhiều khi bị vấp lắm chứ, và người đời có thể cười nhạo, làm sao bạn vẫn lạc quan được đến thế🙂 Tiếp theo đây, mình xin giải thích với quan điểm duy lý (Rationalism) của Leibniz.

Thật ra Voltaire, Bernstein và nhiều người đều không diễn đạt đúng quan điểm của Leibniz. Leibniz là một nhà duy lý, ông cho rằng lý luận đi trước giác quan để đưa đến tri thức. Ông lý luận là:

Có thế giới là do Thượng Đế muốn tạo ra thế giới. Thượng Đế sắp xếp các khả năng để tạo ta thế giới. Vì Thượng Đế đầy quyền năng và hoàn hảo về đạo đức, nên thế giới đang có là thế giới tốt nhất có thể có.

Tại sao có cái Xấu?

Thế giới bao gồm cả Tốt và Xấu. Thế giới tốt nhất có thể sẽ có nhiều Tốt nhất và ít Xấu nhất. Can đảm thì tốt hơn là không can đảm. Và nếu không có cái Xấu, sẽ không cần có cam đảm để Tốt. Do đó sẽ chẳng có can đảm. Xấu, do do đưa ra những đức tính tốt của con người và sự tồn tại của nó là cần thiết. Leibniz không nói rằng thế giới nói chung là tốt mà là sự lựa chọn cho thế giới này là tốt nhất, theo sự sắp đặt của Thượng Đế. Nếu không phải là thế giới này, sẽ là thế giới còn xấu hơn.

Chúng ta cần rất nhiều can cảm để làm thế giới tốt hơn🙂

Chúc các bạn một ngày vui,

Hiển

Thế giới tốt nhất của tất cả các thế giới có thể

Nhạc:Leonard Bernstein
Lời: John Latouche

Tam đoạn luận Thứ Nhất
Bởi vì đây là thế giới tốt nhất duy nhất có thể , dẫn đến là…

Rằng đây là tốt nhất trong tất cả các thế giới có thể.

Đúng rồi, Ergo. bởi vì đây là tốt nhất trong tất cả các thể giới có thể, dẫn đến là…

Rằng mọi thứ xảy ra trong thế giới này là cho điều tốt nhất.

Đúng rồi. Vậy nếu có ai đó nói rằng tất cả là tốt.

Anh ta nói dối! Tất cả không là tốt. Mọi thứ là cho sự tốt nhất trong sự tốt nhất của tất cả các thế giới có thể.

TS. PANGLOSS
Chúng ta hãy xem lại
Bài học số mười một

SINH VIÊN:
Đoạn số hai
Tiền đề số bảy

PANGLOSS:
Nếu người ta bỏ đi
Những gì còn lại của những thế giới có thể
Người ta thấy đây là
Thế giới tốt nhất của những thế giới có thể!

SINH VIÊN:
Nếu người ta bỏ đi
Những gì còn lại của những thế giới có thể
Người ta thấy đây là
Thế giới tốt nhất của những thế giới có thể!

PANGLOSS:
Phân loại thú ăn mồi
Chim bồ câu và lạc đà

MAXIMILLIAN:
Chim bồ câu có thể bay

PAQUETTE:
Lạc đà là động vật có vú!

PANGLOSS:
Có một lý do
Cho mọi thứ ở dưới bầu trời

CANDIDE:
Có một lý do
Cho mọi thứ ở dưới bầu trời

MAXIMILLIAN:
Phản đối!
Thế còn những con rắn thì sao?

PANGLOSS:
Những con rắn!

Đó là con rắn đã dụ dỗ mẹ Eva
Bởi con rắn nên giờ chúng ta tin
Rằng dầu có suy đồi
Chúng ta có thể được cứu
Từ ngọn lửa địa ngục và sự nguyền rủa
(Bởi sự dụ dỗ của con rắn!)

Nếu con rắn đã không dụ dỗ số phận của chúng ta
Và chuẩn bị chúng ta cho sự cứu rỗi
Jehova (Thượng đế) không thể tha thứ cho tất cả chúng ta
Những tội lỗi mà chúng ta gọi là cốt yếu
Gồm cả giường chiếu và chai rượu!

TẤT CẢ:
Bây giờ tiếp tục tới Aristotle!

PANGLOSS:
Nhân loại là một
Tất cả mọi người là anh em!

SINH VIÊN:
Như bạn đã làm
Làm đối với người khác

PANGLOSS:
Điều đó hiểu được trong
Thế giới tốt nhất này của tất cả các thế giới có thể–

MAXIMILLIAN
Tất cả cho sự tốt đẹp trong
Thế giới tốt nhất này của tất cả các thế giới có thể–

CANDIDE:
Phản đối!
Thế còn chiến tranh thì sao?

PANGLOSS:
Chiến tranh!
Dầu cho chiến tranh có vẻ như một lời nguyền rủa máu
Nó là một ơn phước ngược lại
Khi đại bác gầm rú
Người giàu và người nghèo
Bởi sự nguy hiểm, liên kết lại!
(Cho tới khi mọi sai lầm được chỉnh sửa!)

Các triết gia đã cho thấy rõ ràng
Điểm mà thầy đã trích dẫn
Chiến tranh làm bình đẳng – như nó là —
Người cao thượng và người bình thường
Do đó chiến tranh phát triển những quan hệ!

TẤT CẢ:
Bây giờ đến chia động từ

PANGLOSS:
Amo, amas,
Amat, amamus!

PANGLOSS:
Chứng mình rằng đây là
Thế giới tốt nhất của tất cả các thế giới có thể
Với tình yêu và những nụ hôn [thổi hôn gió]
Thế giới tốt nhất của tất cả các thế giới có thể

SINH VIÊN:
Chứng mình rằng đây là
Thế giới tốt nhất của tất cả các thế giới có thể
Với tình yêu và những nụ hôn [thổi hôn gió]
Thế giới tốt nhất của tất cả các thế giới có thể

PANGLOSS:
Quod erat demunstrandum!
QED!
Amo, amas,
Amat amamus!

MAXIMILLIAN: (overlapping)
Quod erat demunstrandum!
QED!
Amo, amas!
Quod erat demunstrandum!

PAQUETTE: (overlapping)
Quod erat demunstrandum!
QED!
Amo, amas!

CANDIDE: (overlapping)
Quod erat demunstrandum!
QED!

CUNEGONDE: (overlapping)
Quod erat demunstrandum!

ALL:
Quod erat demunstrandum
In this best of all
Possible, possible, possible worlds!
Quod erat demunstrandum!
Q!
E!
D!!!!!!!!!!!
.
The Best Of All Possible Worlds
Music by Leonard Bernstein, lyrics by John Latouche

Syllogism Number One.
Snce this is the only possible world, it follows . . .

That this is the best of all possible worlds.

Correct. Ergo. Since this is the best of all possible worlds, it follows . . .

That everything that happens in this world is for the best.

Correct. So if any man says that all is well.

He lies! Everything is not well. Everything is for the best in this best of all possible worlds.

DR. PANGLOSS
Let us review
Lesson eleven!

STUDENTS:
Paragraph two
Axiom seven

PANGLOSS:
Once one dismisses
The rest of all possible worlds
One finds that this is
The best of all possible worlds!

STUDENTS:
Once one dismisses
The rest of all possible worlds
One finds that this is
The best of all possible worlds!

PANGLOSS:
Pray classify
Pigeons and camels

MAXIMILLIAN:
Pigeons can fly!

PAQUETTE:
Camels are mammals!

PANGLOSS:
There is a reason
For everything under the sun!

CANDIDE:
There is a reason
For everything under the sun!

MAXIMILLIAN:
Objection!
What about snakes?

PANGLOSS:
Snakes!
‘Twas snake that tempted mother Eve
Because of snake we now believe
That though depraved
We can be saved
From hellfire and damnation
(Because of snake’s temptation!)

If snake had not seduced our lot
And primed us for salvation
Jehova could not pardon all
The sins that we call cardinal
Involving bed and bottle!

ALL
Now onto Aristotle!

PANGLOSS
Mankind is one
All men are brothers!

STUDENTS:
As you’d have done
Do unto others!

PANGLOSS
It’s understood in
This best of all possible worlds–

MAXIMILLIAN
All’s for the good in
This best of all possible worlds!

CANDIDE:
Objection!
What about war?

PANGLOSS:
War!
Though war may seem a bloody curse
It is a blessing in reverse
When canon roar
Both rich and poor
By danger are united!
(Till every wrong is righted!)

Philosophers make evident
The point that I have cited
‘Tis war makes equal — as it were —
The noble and the commoner
Thus war improves relations!

ALL:
Now onto conjugations!

PANGLOSS:
Amo, amas,
Amat, amamus!

STUDENTS:
Amo, amas,
Amat, amamus!

PANGLOSS:
Proving that this is
The best of all possible worlds
With love and kisses [blows a kiss]
The best of all possible worlds!

STUDENTS:
Proving that this is
The best of all possible worlds
With love and kisses [blows a kiss]
The best of all possible worlds!

PANGLOSS
Quod erat demunstrandum!
QED!
Amo, amas,
Amat amamus!

MAXIMILLIAN: (overlapping)
Quod erat demunstrandum!
QED!
Amo, amas!
Quod erat demunstrandum!

PAQUETTE: (overlapping)
Quod erat demunstrandum!
QED!
Amo, amas!

CANDIDE: (overlapping)
Quod erat demunstrandum!
QED!

CUNEGONDE: (overlapping)
Quod erat demunstrandum!

ALL:
Quod erat demunstrandum
In this best of all
Possible, possible, possible worlds!
Quod erat demunstrandum!
Q!
E!
D!!!!!!!!!!!

No comments yet

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: